Ojesalta contenido-pe

¿Reime piko peligro-pe?Ko refugio oipe'a hokê 24 aravo jave, ára ha ára.

Nde seguridad rehegua
Menú
Pytyvõ ha Servicio-kuéra
Mbaʼéichapa ikatu roipytyvõObservatorio reheguaContáctanos
Institucional rehegua
Mávapa ñandeEike pe ekípope
Difusión rehegua
Mba’épa jajapo?Radio 103.0 reheguaGaleríaProtestasTaller ha tembiaporãMe'ẽrei

Ñane Ñe’ẽ · Publicación

Pe noñe’ẽiva, pe ndojehecháiva, araka’eve ndoikói

Sin fecha
Un niño pequeño sentado en el suelo de tierra mira hacia arriba, rodeado de piernas de personas adultas que sostienen periódicos abiertos. En uno se alcanza a leer el titular «Aguas contaminadas amenazan a Sam…». Lleva el logo de los 30 años de Casa de la Mujer.
Un niño pequeño sentado en el suelo de tierra mira hacia arriba, rodeado de piernas de personas adultas que sostienen periódicos abiertos. En uno se alcanza a leer el titular «Aguas contaminadas amenazan a Sam…». Lleva el logo de los 30 años de Casa de la Mujer.

Tembiasa peteî familia barrio Nuevo Amanecer Montero-pe ohechauka mba'e vaiete ohasáva heta sy ha túva oñorãirõva omoañetévo medida de salud ani haguã ojeipyso COVID-19 ha osê ñemi ógagui oheka haguã mba'e omboyke haguã imembykuéra ñembyahýi. Ko familia oguereko siete mitã, ko’áĝa seis; peteĩ mitãkuña ojegueraha hína cementerio-pe. Ha’e odesidi ndoñeñanduvéima iñembyahýi oñorairõ rire iñermáno tuichavéva ndive peteĩ caña pehẽnguére; ha’e oipe’a hekove ijehegui.

Pe sy omombe'u ivecinokuérape heta ára ndokarúi hague. Oñemotenondévo pandemia ha política pública araka'eve noguahëiva a tiempo térã insuficiente, familia odepende solidaridad vecino-kuéra rehe. Ndaha'éi umi vecino ipirapire hetáva térã oreko recurso; ha’ekuéra imboriahu avei. Ha katu oikuaa hikuái pe mba’e hasýva ñembyahýigui, opractica solidaridad, peteĩ teĩ oñeimagina ambue situación. Oikuaa hikuái pandemia mboyve, omyenyhê haguã canasta hi'upyrã oikotevêva pytyvõ familia entera; ko’áĝa, iñe’ẽrendu kirirĩháme umi medida de seguridad mba’eveichagua mba’éichapa ohupyty’ỹre mbujape ha kamby ára ha ára. Mayoría población ko'ã barrio-pe ndorekói salario (ingreso) seguro; omba'apo hikuái economía informal-pe mba'eveichagua beneficio'ÿre, odependéva salario diario rehe.

Crisis Covid-19 ohechauka oikóvo umi efecto orekóva desigualdad social ha económica gente rekovépe ha mba'éichapa oservi intereses supermercado kakuaa, jepénte "cuarentena-pe", araka'eve noñembotýiva, oasfixia productor michîva ha oipytyvõva concentración de riqueza mbovy pópe.

Bolivia-pe, tetã mboriahúpe, oî fortuna ha "afortunado" tapicha oikóva millonario peteî tesa'ÿme. Ñanemandu'a Empresa Nacional de Telecomunicaciones ENTEL, fuente inexhaustible de mal manejo ha mecanismo ombopirapire haguã funcionario oiméva poder-pe; Santa Cruz-pe, Cooperativa Telefónica COTAS, CRE-pe; ikatu jajapo peteĩ lista puku, ha katu ndaha’éi upéva pe punto. Hembipotápe oime ohechauka mokõi lado moneda: 30% población, odisfruta py'aguapýpe hóga ha ifamilia, ambue 70% oikuaa opytáva hógape ndaha'éiha solución, por lo menos ndaha'éi chupekuéra guarã.

Plataforma de Justicia Fiscal Santa Cruz, ojapóma algún tiempo, ojerúre gobierno-pe oadopta haguã medida fiscal ombotýva brecha social, omoañetévo ndikatúiha ojehomogeneisa umi tapicha política pública ndodiscrimináiva umi tapicha "rico" ha umi tapicha "pobreza extrema-pe". Umi medida fiscal gobierno-pegua araka’eve ndaha’éi (ha’e) neutral; oreko hikuái heta deuda pendiente, ha'eháicha tasa de mortalidad infantil, ojupítava omanóvo ko mitãkuña Montero-gui; oñembotove haguã derecho tesãi rehegua; pe ñembohory ojapóva mburuvichakuéra municipal omondova hi’upyrã oguerekóva gusano personal médico ha paramédico-pe; sy omanóva umi aborto inseguro rupi; mba’apo’ỹ rehegua; violencia género rehegua; ha peteĩ etcetera ipukúva.

Péicha avei, población ndikatúi oñehomogeneisa peteî medida de prevención salud reheguáva ojehechakuaa'ÿre umi brecha económica ha social ipypukúva omboja'óva tapichakuérape. Kóva ndaha'éi ombotovéva oñemoañetévo medida prevención salud reheguáva, sino tekotevê política amplia ha flexible oñemopyendáva enfoque derechos humanos omomba'éva diferencia ha, orekóva criterio de equidad, oadoptáva medida ojoajúva realidad rehe; ndaupéichairamo, umi tapicha omanóta ndaha'éi coronavirus-gui, sino corona-ñembyahýigui.

Casa de la Mujer

Apoyo psico-jurídico, médico ha social orekóva perspectiva feminista Santa Cruz de la Sierra-pe.