Ñane Ñe’ẽ · Publicación
Che membykuéra ogueru chéve iplato nandi ha ndaikuaái mba'épa amongaru chupekuéra.

CUARANTINA BOLIVIA-PE
“Che membykuéra ogueru chéve iplato nandi ha ndaikuaái mba’épa amongaru chupekuéra”.
Heta familia boliviana desesperación, ndaikatúigui ojogua umi alimento básico oikove haguã cuarentena omoîva gobierno nacional jave, ojehechakuaa porãma, ha ko situación ogueraha población omanifesta haguã, ojerurévo mburuvichakuéra nacional, departamental ha municipal ombohovái haguã ko tekotevê ha ani oviola derecho humano orekóva ohupyty haguã hi'upyrã hekopete.
“Roikotevë pytyvõ, ore mitãnguéra nontendéi mba'eve, he'ínte ‘Akaruse, mamá’, romaña mante hova rehe, pero ndoroikuaái mba'épa romoîta olla-pe. Ogueru oréve iplato vacío, pero ndoroikuaái mba'épa ro'uva'erã”, ha'e kuri tembiasa peteî sy desesperada Municipalidad de La Guardia-gua, osêva peteî grupo de kuña ha kuimba'e orekóva olla vacía ojerurévo pytyvõ pya'e imba'évagui mburuvichakuéra.
“Ikatu ñamba’apo, ha katu ndohejái oréve rosẽ ko’ã árape (...) mba’éicha piko rogueropu’akáta mokõi semanave?” ombyasy ko sy, imandu'ávo prórroga cuarentena 30 de abril peve, vecino-kuéra oñanduuka ha ombokapu olla vacía, oha'ãrõvo mburuvichakuéra ombohovái hekoitépe hemikotevê.
Oñembohovái ko situación, Fabiola Tapia, tendota comunitario barrio Mapaizo Sur 3 Municipio La Guardia-gua, oikuaauka descontento orekóva mburuvichakuéra local ndive ome'êva iñe'ê añeteguáva omoguahêtaha pytyvõ hi'upyrã umi familia upe tendáre, pero ko'ágã peve nomoguahêi hikuái "ni un grano de mandyju", péicha población desesperada odecidi oñemomýi oñeha'ãvo oñehendu ijehe.
Oñeporandúvo ko situación rehe, concejala Marisol Camacho Rodríguez, Municipalidad de La Guardia-gua, he'i omoañetévo ko'ã tipo de reglamento, condición ome'êva'erã Estado umi sector vulnerable-vévape guarã, especialmente upe parte población oikóva ára ha ára ha oñeha'ã haguã ombovevúi ko crisis orekóva hikuái omohenda ha omotenonde cocina comunal, pero upe opción ha'e ko'ágã prácticamente insostenible rehegua.
“Oî kuña soltera orekóva heta mitã, ha oñemotenondeva'erã (...) ko contexto-pe, ajerúre mburuvichakuéra competente-pe oipytyvõ haguã osoluciona haguã ko'ã apañuãi ko'ã tiempo”, ohechakuaa concejala, ombohováivo crisis alimentaria omoheñóiva cuarentena oñeha'ãva ojoko Coronavirus.
Bolivia-pe oñemoî restricciones población-pe 12 de marzo 2020 guive, péva suspensión actividad escolar guive declaración cuarentena total orekóva militarización ha control policial permanente, ikatu haguã ojejoko umi káso Coronavirus ojeipysóva. Ha katu, jepémo opa ko’ã política restrictiva, ko virus osegi icurso.
Gobierno transitorio oikuave'ê mbeguekatúpe bonificación ciertos sectores-pe, ha ohasáma 30 día omantene prohibición ojeike haguã ñane mba'apohápe, gobierno odecidi oikuave'ê bonificación universal Bs. 500, ojepagátava 30 de abril guive, ikatu haguã población oñeha'ã ocubri hemikotevê básico.
Péicha jave, miles oke banco okaháre, omoheñóivo gente ha línea puku, oha'ãrõvo oike peteîva umi subsidio ome'êva gobierno. Ha katu heta tapicha oñeporandu "¿Mba'éicha piko aikovéta ambue 15 ára ñemboty? Mba'épa ha'e che membykuérape ojeruréva chéve hi'upyrã?"
RADIO ALTERNATIVA 103.0 FM SANTA CRUZ- BOLIVIA rehegua
Casa de la Mujer
Apoyo psico-jurídico, médico ha social orekóva perspectiva feminista Santa Cruz de la Sierra-pe.
