Kunkayku · Qillqa

Campaña de solidaridad: CASA DE LA MUJERTA YANAPANI!!!

Mana p'unchayniyoq

Kulli afiche, huk «Kermesse solidaria — Yo apoyo a la Casa de la Mujer» (yanapakuq raymi — Casa de la Mujer wasita yanapani) nisqamanta, junio killap 10 p'unchayninpi. Mikhuykunata rikuchin —picante de gallina, keperí, hornopi uña khuchi, hornopi wallpa, asadito vallegrandino hinaspa inchik hilli— 50 bolivianos sapa platopaq, cervezawan, rifakunawan hinaspa musphachiykunawan, hinaspa Sonora Bolivia takiq huñu takinanta willan. YPFB-VPNO llank'aqkunaq sindicatonpi ruwakun, doble vía La Guardia, kimsa kaq hawa anillo, Villa Luz. Willakuykunapaq: 796-78020. Kay rimaywan tukun: «Las mujeres están marchando, caminemos junto a ellas» (warmikunaqa purishankum, paykunawan kuska purisun).

WARMI WASINTA YANAPANI.

2016 watapi, tukuy mamallaktapi 25.807 willaykunata killkarishkakuna, warmi kari warmi llakichishkamanta; Santa Cruz llaktapi, kaykunamanta 11.900 willashkakuna, shinallatak Casa de la Mujer (Warmikunapak Wasi) 3.000 willaykunata killkashka. Warmi wañuchishkakunami 104 warmikunata wañuchishka, paykunamanta 21 Santa Cruz llaktamanta kashkakuna. Kay 27 watakunapimi Casa de la Mujer yanapashka 106.000 runakunata, warmi-qhari kashkamanta llakichishkamanta kawsak runakunata. Chaykunamantaqa yaqa 30.000 runakunam ayllunkunawan kuska Casa de la Mujerpa purichisqan huk tiempollapaq pakakuna wasipi pakakurqaku. Sapa punchawmi Fiscalía Especializada de Víctimas de Atención Prioridad (FEVAP) nisqapiqa pichqamanta qanchiskama willakuykunata chaskinku agresión sexual nisqamanta.

2017 watapi, Fuerza Especial de Combate de Violencia Contra Mujer (FELCV) nisqa, ñawpaq kuartalpi 10.000 denunciakunata chaskisqanmanta, warmikunapa contranpi maqanakuymanta. Fiscal General del Estado, Ramiro Guerrero, willashkami kay pachallapi 33 warmi wañuchiykunata killkashkamanta. Kunan puncha, 6 puncha junio killa, 2017 wata, Santa Cruz llaktapi, shuk warmi wañushkamanta willashkami. Payqa soqta p’unchayñan cuidado intensivo nisqapi kasharqan, compañeron martillowan umanpi maqasqanmanta. Warmikunapa Wasinpiqa, 738 warmikunam, 738 warmikuna, qari warmi kayninkumanta violenciamanta, kawsayninkuta manchachiqmanta, amachasqa kayta hinaspa harkakuyta maskaq, abril killakama qillqasqa karqaku.

Chaykunata qhawarispan askha sut’i rikukun violenciaqa problema estructural kasqan, chaypa allichakuyninqa manan Estadollamantachu dependen, derechokuna garantizaq kasqanmanta en general, aswanpas sociedad civilmantan, chaymi responsabilidadta hap’inan, resolucionninpipas participananmi. Kayraykun maskhashanchis aliadokunata cruzada contra violencia nisqapi, chaytan qallarinchis 27 wata ñawpaqta, chaymi, organizaciones no gubernamentales nisqakunaq sasachakuyninrayku, kunanqa sociedad civil nisqa institucionkunaman, organizacionkunamanpas chay batonta pasashanchis.

Chay raykun "Warmikunaq Wasinta yanapani" nisqa campañata qallarichirqayku, kunanqa qolqe huñuna feriatan ruwashanku, chaywanmi warmikunaq allinninkupaq kanqa, paykunan chayman rinku, Warmikunaq Wasinpa servicionkunata chaskinku; huk ruway, amigokunaq yanapayninwan, llank’aqmasikunaq yanapayninwan, Centro Departamental de Trabajadores nisqakunaq yanapayninwan, hinallataq runakunaq yanapayninwan, maqanakuykunata chinkachinankupaq.

Bolivia mamallaktapak democraciaman warmikunapak yanapashkakunataka mana llukchinata ushanchu. Warmi llaqtaqa kawsashanmi subordinación nisqapi, chaymi ñak’arishan comportamientos culturales patriarcales nisqakunaq efectonkunawan, chaykunan legitiman violenciata, aswan usqhaylla cuerpokunata controlanapaq, hinallataq warmikunaq democrático nisqa haykuyninta hark’ananpaq decisionkuna ruwayman. Yuyaymanay, decidiy, proposicionpas manan qharikunallachu. (Miriam Suarez Vargas sutiyuq warmi)

Casa de la Mujer

Yuyaymanta, juridico, médico hinaspa llaqta yanapay, feminista qhawaywan, Santa Cruz de la Sierra llaqtapi.

Llapa qillqasqata qhaway →